กลอนสุภาพ(กลอนแปด)

กลอนสุภาพ (กลอนแปด)  คำประพันธ์ประเภทเพลงยาวหรือกลอนตลาดที่มีลักษณะบังคับที่กำหนดไว้ให้มีวรรคละ  ๘  คำหรือ ๘  พยางค์  หรืออนุโลมได้ตั้งแต่ ๗ – ๙  คำหรือ ๗– ๙ พยางค์ บางวรรค ๑๐  คำหรือ๒๐ พยางค์ก็มี   การกำหนดคณะ  คือ ๑ บทมี ๒ บาท  ๑บาท มี ๒ วรรค  ๑บทมีทั้งหมด  ๔ วรรค  แต่ละวรรคแต่ละบทมีลักษณะสัมผัสที่แน่นอน
คำสัมผัสในกลอนสุภาพ มี ๒ ชนิดคือ

๑. “สัมผัสอักษร” หรือ “สัมผัสพยัญชนะ” คือคำที่มีพยัญชนะต้นเหมือนกัน แต่ต่างสระกัน เช่น  ท่องเที่ยวทั่วไทย คำว่า “ท่อง – เที่ยว – ทั่ว – ไทย” มีพยัญชนะต้น ท ทหาร เหมือนกันแต่ต่างสระกัน คำว่า  “ท่อง – เที่ยว – ทั่ว – ไทย”  จึงเรียกว่า “สัมผัสอักษร หรือ สัมผัสพยัญชนะ” จะใช้สัมผัสในวรรคเดียวกันในการแต่งคำประพันธ์ไม่ใช้สัมผัสระหว่างวรรค หรือ ระหว่างบท

    ๒. “สัมผัสสระ” คือคำที่มีเสียงคล้องจองกัน มีสระเหมือนกัน และมีตัวสะกดอยู่ในมาตราเดียวกัน เช่น ”เป็นสาวแซ่แร่รวยสวยสะอาด” สัมผัสสระคือ “แซ่ – แร่”  แต่ต่างกันที่เสียงวรรณยุกต์ ใช้เป็นได้ทั้งสัมผัสในวรรค และสัมผัสระหว่างวรรค์

คณะกลอนสุภาพ
บทที่                  วรรคสดับ     ooooooo        วรรครับ    ooooooo      
                     วรรครอง    oooooooo                    วรรคส่ง    oooooooo
บทที่ 2                วรรคสดับ oooooooo               วรรครับ    oooooooo
                    วรรครอง oooooooo                        วรรคส่ง    oooooooo
                    แสนเสียดายความภักดีที่เคยให้          แสนเสียใจใยแปรเปลี่ยนเพราะคาถา
       แสนเสียดายเปลี่ยนได้เพราะเงินตรา               ความสัมพันธ์เคยมีมาไม่หวนคืน
                   หากย้อนได้อยากย้อนหาอดีต             รักจารีตประเพณีไม่มีฝืน
      เสียงกร่นขานวานด่าเฝ้ากล้ำกลืน                     ชั่วข้ามคืนฝืนจารีตเสียดายจัง

                                                                                                           ครูศรีเรือน ยิ้มศรีเจริญกิจ (ครูแกะ) 

คำอธิบายสัมผัสระหว่างวรรค
      ๑. คำสุดท้ายของวรรคสดับ ส่งสัมผัสสระไปยังคำที่ ๓ หรือ ๕ ของวรรครับ
      ๒. คำสุดท้ายของวรรครับ ส่งสัมผัสไปยังคำสุดท้ายของวรรครอง และ คำที่่ ๓        หรือคำที่ ๕ ของวรรคส่ง
คำอธิบายสัมผัสระหว่างบท
     คำสุดท้ายของวรรคส่ง ของบทที่ ๑ ส่งสัมผัสสระไปยังคำสุดท้ายของวรรครับ         ของบทที่ ๒
หมายเหตุ  สีแดง    หมายถึงสัมผัสระหว่างวรรค

                  สีชมพู    หมายถึงสัมผัสระหว่างบท 

Comments

Powered by Facebook Comments